23 Feb — Laporan Ketua Audit Negara (LKAN) 1/2026 yang dibentangkan di Dewan Rakyat pada Isnin mendedahkan sebanyak 273 isu baharu berkaitan tadbir urus dan pengurusan kewangan di peringkat Persekutuan dan negeri, termasuk 15 agensi persekutuan yang menerima pendapat diubah suai dalam penyata kewangan mereka untuk tahun 2024.

Ketua Audit Negara, Datuk Seri Wan Suraya Wan Mohd Radzi, berkata laporan itu dibentangkan dengan perkenan Yang di-Pertuan Agong dan merangkumi 15 jilid dokumen yang menilai Penyata Kewangan Agensi Persekutuan 2024, aktiviti kementerian, jabatan serta badan berkanun di peringkat Persekutuan, negeri dan syarikat milik kerajaan negeri.

Daripada 143 penyata kewangan yang telah dihantar dan disahkan setakat 9 Januari 2026, sebanyak 128 menerima Sijil Ketua Audit Negara dengan pendapat tanpa teguran, manakala 15 lagi menerima pendapat diubah suai — mencerminkan ketidaktentuan tertentu dalam laporan kewangan agensi terlibat.

Antara agensi yang menerima pendapat diubah suai adalah Universiti Kebangsaan Malaysia (UKM), di mana audit menemui ketirisan dalam kutipan hasil dan perbelanjaan yang tidak mematuhi prosedur kewangan dan memperoleh persetujuan yang diperlukan, selain kekurangan kelulusan rasmi dalam perjanjian kerjasama.

Senarai agensi lain yang dinilai menunjukkan kelemahan atau kekurangan dalam pengurusan kewangan termasuk Suruhanjaya Hak Asasi Manusia Malaysia (Suhakam), Perbadanan Kemajuan Pertanian Kemubu (Kemubu), Institut Penyelidikan dan Kemajuan Perhutanan Malaysia (FRIM), serta beberapa badan di bawah kementerian lain.

Wan Suraya menjelaskan bahawa semua isu yang dikesan boleh diakses oleh pihak berkuasa melalui Auditor General’s Dashboard (AGD) — sebuah platform dalam talian yang membolehkan pemantauan berterusan dan tindakan susulan bagi setiap isu kewangan yang dikenal pasti.

Antara 2024 hingga Disember 2025, sistem AGD turut membantu pemulihan dan pembayaran balik kerajaan berjumlah lebih RM316.68 juta, termasuk hasil penalti, sewaan tertunggak, pajakan tanah dan kutipan cukai yang belum dijelaskan.

Laporan LKAN 1/2026 juga memberi tumpuan kepada audit prestasi terhadap program berimpak tinggi dan projek yang menggunakan peruntukan besar, memperkukuh ketelusan dalam pengurusan kewangan awam dan meningkatkan kepercayaan terhadap sistem tadbir urus kerajaan.

Akses penuh laporan LKAN 1/2026 kini dibuka kepada umum melalui laman web Jabatan Audit Negara untuk rujukan dan tindakan lanjut oleh kementerian, jabatan dan agensi berkaitan. – malayadaily